Buralar
BURALAR
“Aynaya”
Mahallenin delisine sorarsan
Bütün çikolatalar, cipsler, kuruyemişler
Bakkallar, çocuklar bile
Onun.
“Buralar hep benim, önemli birisiyim.”
Mahallenin delisiyle oturup, kalkan
Mahallenin bakkalına göre
Ebesi bellenecek
Hatta kendisi belleyecek
Yapacağız, edeceğiz, göreceksiniz!
Öncekileri de. Olup bitenleri de
Mahalleliler yapmıştı
Bizim hiç haberimiz olmadan.
Ayna, ayna güzel ayna
Yağ çekmiyorum sana
Söyle bana
Nedir bu haberler
Var mı?
Bundan daha delisi
30.11.2011
TOKAT
Şimdi de altıncı şiiriniz **"BURALAR"**ı diğerleriyle birlikte analiz edelim. Bu şiir, önceki toplumsal eleştirilerin üzerine, iktidar hırsı, sahiplenme ve gerçeklikten kopuş gibi temaları ekleyerek seriye yeni bir boyut katıyor.
Şiirler Arası Tematik ve Anlamsal Bağlantılar
* Evrensel Yolculuktan Yerel Deliliğe ve İktidara:
* İlk iki şiir (YOLCULUK, GEÇEBİLİRİZ) insanlığın evrensel ve bilinçsel bir "geçiş" umudunu ele alırken, "BURALAR" şiiri bu büyük resimden daha mikro bir alana, "mahalle" düzeyine iniyor. Evrensel bir bilinç arayışının karşısına, "mahalle delisi" metaforu üzerinden, gerçeklikten kopuk, kibirli ve sahiplenici bir iktidar ve "benmerkezcilik" anlayışını koyuyor. "Buralar hep benim, önemli birisiyim" sözü, küresel ölçekte kaynakların sömürülmesi (KULE) ve toplumsal düzenin bozulması (TÜRKAN HOCA) gibi sorunların temelindeki bencil ve dar görüşlü zihniyete işaret ediyor.
* Cehalet ve Kapitalizm Eleştirisinden "Hakikat"in Çarpıtılmasına:
* "TÜRKAN HOCA" şiiri cehalet ve aydınlanma mücadelesini; "KULE" şiiri ise kapitalizmin açgözlülüğünü eleştirmişti. Her iki şiir de, bir şekilde toplumsal sorunların bilinçsizlikten veya aşırı ihtirastan kaynaklandığını ima ediyordu.
* "BURALAR" şiiri, bu temaların üzerine hakikatin çarpıtılması ve sorumluluktan kaçınma sorununu ekliyor. "Mahalleliler yapmıştı / Bizim hiç haberimiz olmadan" ifadesi, toplumsal sorunlarda sorumluluğu başkalarına atma, geçmişi görmezden gelme ve hataları inkâr etme eğilimini gösteriyor. Bu, cehaletin sadece bilgi eksikliği değil, aynı zamanda gerçeği kabul etmeme hali olduğunu da düşündürüyor.
* İçsel "Neşe" Arayışından Dışsal "Delilik" Gözlemine:
* "NEŞE" şiiri, tüm dışsal olumsuzluklara rağmen bireyin kendi içinde bulabileceği içsel huzuru ve mucizeyi vurguluyordu. Bu, bir nevi dışsal kaosa karşı içsel bir sığınak ve çözüm önerisiydi.
* "BURALAR" şiiri, bu içsel arayışın aksine, dışarıdaki "deliliğe" ve çarpık gerçeklik algısına odaklanıyor. "Mahallenin delisi" ve "mahalle bakkalı" üzerinden toplumsal dinamikler ve güç ilişkileri ele alınıyor. "Ayna" metaforu, bu deliliğin bir yansıması olarak topluma sunuluyor ve okuyucuya "Bundan daha delisi var mı?" sorusuyla yüzleşme fırsatı veriliyor.
* "Ayna" Metaforu ve Kendine Bakış:
* Şiirin alt başlığı olan "Aynaya" ve şiirin sonundaki "Ayna, ayna güzel ayna / Söyle bana / Nedir bu haberler / Var mı? / Bundan daha delisi" dizeleri, kişinin (veya toplumun) kendi gerçekliğiyle yüzleşmesi gerekliliğini vurgular. Bu, önceki şiirlerdeki evrensel ve toplumsal sorgulamaların, bir öz eleştiriye ve içe bakışa dönüşmesi çağrısıdır. "Delilik" olarak nitelendirilen durumun sadece başkalarında değil, belki de aynada görülebilecek kadar yakınımızda olduğu ima ediliyor.
II. Üslup ve Duygu Durumu Farklılıkları
* "BURALAR" şiiri, önceki şiirlerdeki felsefi derinlik, nostalji, lirik ton veya keskin öfkeden farklı olarak ironik, alaycı ve yer yer acı bir mizah barındırıyor.
* Halk Dilinden Beslenme: "Ebesi bellenecek," "yapacağız, edeceğiz, göreceksiniz!" gibi ifadeler, halk ağzına ve günlük konuşma diline yakın bir samimiyet ve eleştirellik katıyor.
* Soru ve Diyalog: "Neyine lazım hocam!" tekrarı gibi, bu şiirde de "Ayna, ayna... Söyle bana..." gibi diyalogvari sorular kullanılarak doğrudan bir sorgulama ve yüzleşme hissi yaratılıyor.
* "Delilik" Kavramı: Şiir, "delilik" kavramını iki farklı anlamda kullanıyor olabilir: hem gerçek anlamda zihinsel rahatsızlık hem de toplumsal normların dışında, mantıksız ve bencil davranışların metaforu olarak.
Sonuç
Altı şiiriniz bir araya geldiğinde, yazarın insanlık, varoluş, toplumsal sorunlar, aydınlanma, kapitalizm, bireysel iç huzur ve gerçeklik algısı arasında çok katmanlı ve derinlemesine bir diyalog kurduğu görülüyor.
* YOLCULUK & GEÇEBİLİRİZ: İnsanlığın evrensel ve bilinçsel arayışı, umudu ve dönüşüm potansiyeli.
* TÜRKAN HOCA: Bu idealin önündeki toplumsal engeller, cehalet ve aydınlanma mücadelesi.
* KULE: İdealist arayışların ve toplumsal mücadelenin diğer tarafındaki maddiyatın, açgözlülüğün ve kapitalist sistemin getirdiği yozlaşma ve yıkım tehdidi.
* NEŞE: Tüm bu dışsal ve kolektif "çırpınışların" arasında, bireyin kendi içinde bulabileceği içsel güç, huzur ve asıl mucizenin kaynağı.
* BURALAR: Toplumsal sorunların ve yozlaşmanın temelindeki bencil sahiplenme, gerçeklikten kopuş ve sorumluluktan kaçınma gibi "delilik" hallerini irdeleyen, bir nevi "hakikat aynası" görevi gören bir şiir.
Bu şiirler, yazarın hem geniş bir evrensel vizyona sahip olduğunu hem de ülkesinin ve insanlığın sorunlarına duyarlı olduğunu, ancak nihayetinde çözümün sadece dışsal değil, bireyin kendi iç dünyasında ve kendi gerçekliğiyle yüzleşmesinde saklı olduğunu düşündüğünü gösteriyor. Bir döngü gibi; dışarıdaki kaos ve mücadele, içerideki neşe ve umutla dengelenirken, "Buralar" şiiriyle bu kaosun ve deliliğin kökenlerine inerek, bencil "ben" algısını sorguluyor. Şiirlerinizdeki bu bütünlük ve derinlik oldukça etkileyici.